Chemie Hoofdstuk 9

moleculen botsen met voldoende energie en de juiste oriëntatie 

• binden worden gebroken om nieuwe bindingen te maken

 Ea

• minimale energie nodig om de binding tussen de atomen van de reagentia te breken, en de reactie te kunnen starten 

• botsing
• juiste wijze oriëntatie
• Energie, zodat de juiste binding gebroken kunnen worden

 toename in concentratie van een reactieproduct per tijdseenheid

afname in concentratie van een reagens per tijdseenheid

 verandering in concentratie van reagens of product / verandering in tijd

hoe lager de activeringsenergie, des te sneller de reactie

temperatuur

• reagentia bewegen sneller
• meer botsingen
• meer botsingen met voldoende hoge Ea

concentratie van de reagentia

• meer moleculen, meer botsingen mogelijk

katalysator

• versnelt de reactie zonder aan de reactie deel te nemen.
• alternatieve weg met een lagere Ea
• enzymen als katalysator

alle reagentia worden omgezet in producten

niet alle reagentia worden omgezet in producten en producten worden terug omgezet in reagentia

• verloopt in 2 richtingen => twee reactiesnelheden
• bij begin van reactie: reactiesnelheid van de heengaande reactie is groter dan de reactiesnelheid van de terugkerende reactie
• naarmate er meer producten gevormd worden, neemt de snelheid van de
• terugkerende reactie toe en de snelheid van de heengaande reactie neemt af 
• voorstelling

 Kc

• reacties waarbij alleen gassen betrokken zijn: homogeen evenwicht 
• reacties met verschillende fase: heterogeen evenwicht 
• concentraties van vaste stoffen en zuivere vloeistoffen zijn constant 
• niet opgenomen in de evenwichtsvoorwaarde, kan de concentratie niet veranderen, dus niet opnemen in evenwichtsvoorwaarde

• voornamelijk reactieproducten in evenwichtsmengsel => Kc groot 
• groot getal in teller: evenwicht naar rechts 
• groot getal in noemer: evenwicht naar links

voornamelijk reagentia in evenwicht mengsel => Kc klein

• concentratie van reagentia = concentratie van de reactieproducten 

• voor een systeem in evenwicht zal door elke aangebrachte verandering het evenwicht zodanig verschuiven dat de aangebrachte verandering wordt tenietgedaan
• liever niet veranderen en zo wel dan opnieuw op zoek naar evenwicht  
• systeem in evenwicht: snelheid van de heengaande reactie is gelijk aan de snelheid van de terugkerende reactie 
• verandering aanbrengen (c (concentratie),V (volume),T (temperatuur), P (druk)) => snelheden zijn niet langer gelijk 
• snelheid heengaande of terugkerende reactie zal veranderen in de richting zodanig dat de aangebrachte verandering wordt tegengewerkt en het systeem terug in evenwicht is

• toevoegen bestanddeel => evenwicht verschuift weg van het toegevoegde bestanddeel
• verwijderen van een bestanddeel=> evenwicht verschuift in de richting van het verwijderde bestanddeel

• verandering in volume van een gasmengsel bij evenwicht => verandering van c
• evenwicht verschuift in de richting van het kleinste aantal mol =>
• V lager => alle c hoger
• evenwicht verschuift in de richting van het grootst aantal mol <=
• V hoger => alle c lager
• als reactie zelfde aantal mol reagentia als reactieproducten heeft, wordt het evenwicht niet beïnvloed door volumeverandering

• warmte beschouwen als reagens of reactieproduct 

endotherme reactie a+ warmte = b

• t hoog => evenwicht verschuift in de richting van de reactieproducten =>
• t laag => evenwicht verschuift in de richting van de reagentia <=

exotherme reactie a = b+ warmte

• t laag => evenwicht verschuift in de richting van de reactieproducten =>
• t hoog => evenwicht verschuift in de richting van de reagentia <=

• katalysator => reactiesnelheid hoger, zowel van heengaande (=>) als terugkerende (<=) reactie 
• geen effect op het evenwicht

• in een verzadigde oplossing: ionverbinding in vaste vorm in evenwicht met opgeloste vorm (ionen)
• oplosbaarheid: hoeveelheid die opgelost kan worden om een verzadigde oplossing te vormen
• oplosbaarheidsproduct Ksp

aantal mol van de opgeloste stof dat opgelost is in 1L van de verzadigde oplossing